أبو نصر الفارابي
مقدمة 39
فصوص الحكمة ( شرح الغازاني وحواشي الداماد )
ديگر سخن ، برخى از كاتبان ، بخشي از رسالهء فصوص را برگزيده وبا نام القوى الإنسانية به ابن سينا نسبت دادهاند . مهمترين ادلّهء اثباتى درستى انتساب فصوص به فارابى عبارتند از : 1 . تصريح منابع كتابشناسى چون : كشف الظنون « 1 » والذريعة « 2 » 2 . تصريح منابع معتبر تاريخ فلسفه 3 . تصريح برخى از شارحان فصوص بر انتساب آن به فارابى « 3 » 4 . تصريح شمارى از فيلسوفان به نام چون ميرداماد « 4 » ج . برخى از انديشمندان بر اين باورند كه فصوص الحكمة ، نه از آن فارابى است ونه محصول انديشهء ابن سينا . اين دسته چند گروهاند : 1 . برخى بر آناند كه فصوص الحكمة نگاشتهء فيلسوفى متأخّر است . م . ل . اشتراوس ادّعا كرده كه رسالهء مقالة في القوى الإنسانية وإدراكاتها ابن سينا با بخشي از فصوص ( از فصّ 30 تا ميانهء فصّ 50 ) مشابه است . بنا بر اين ، قسمت أخير رساله ، اثر فيلسوفى متأخّر است . « 5 » 2 . عدّه اى معتقدند فصوص الحكمة نگاشتهء فيلسوفى متأخّر ، امّا متأثّر از مكتب غزالى است . هورتن « 6 » يكى از ويراستاران اروپايى كه در سال 1905 م توانست
--> ( 1 ) . كشف الظنون ، ج 2 ، ص 1265 . ( 2 ) . الذريعة ، ج 16 ، ص 235 . ( 3 ) . ر . ك : شرح فصوص الحكمة ، ص 1 . ( 4 ) . ر . ك : جذوات ومواقيت ، ص 86 . ( 5 ) . ر . ك : مجلّهء دنياي شرقي ، شمارهء 3 ، ص 116 . ( 6 ) . Horton .